A270.2

 Continuation:

According to philosophical historians, the Islamic thinker Ghazali was able to present religion completely independently of science and metaphysics. Of course, when we say religion here, we should not mean a single, absolute truth religion, but rather the religious teachings of the time, the dominant religious doctrines.

It is noted that, unlike Kant, Ghazali introduced a religious-mystical experience to society by putting a door on the limited framework of the mind. As a similarity, it is emphasized that both Ghazali and Kant drew a line between rational thinking and religion.

In fact, presenting religion separately from rational thinking does not in itself correspond to the true nature of religion.

Source used:

https://az.wikipedia.org/wiki/H%C9%99qiq%C9%99t

A270.1

 Ardı:

Fəlsəfə tarixçilərinə görə, İslam mütəfəkkiri Qəzali dini elmdən və metafizikadan tamamilə müstəqil şəkildə təqdim edə bilmişdir. Təbii ki, burada din deyəndə vahid, mütləq həqiqət dini deyil, daha çox dövrün dini təlimləri, hakim dini doktrinalar nəzərdə tutulmalıdır.

Qeyd olunur ki, Kantdan fərqli olaraq Qəzali ağlın, təfəkkürün məhdud çərçivəsinə bir qapı qoyaraq dini-mistik təcrübəni cəmiyyətə təqdim etmişdir. Oxşaq cəhətlər kimi isə vurğulanır ki, həm Qəzali, həm də Kant rasional təfəkkür ilə din arasında sərhəd qoymuşlar. 

Əslində isə dini rasional təfəkkürdən ayrı təqdim etmək özü-özlüyündə dinin həqiqi mahiyyətilə uyğun gələ bilməz.

İstifadə olunmuş mənbə:

https://az.wikipedia.org/wiki/H%C9%99qiq%C9%99t

A269.2

 Continuation:

Sources on the history of philosophy state that the decisive step in the diversification of ideas was the complete formation of the attitude to the divine revelation as the dominant source of the time.

In this regard, the philosophical doctrines of Ghazali and Kant are compared.

It is said that Kant did not accept the opportunity to know Allah because he acted in accordance with his principles.

Ghazali, on the other hand, turned to mystical practice as if because he could not rely on the analysis of thought, and found an independent content for religion there.

Source used:

https://az.wikipedia.org/wiki/H%C9%99qiq%C9%99t

A269.1

 Ardı:

Fəlsəfə tarixi ilə bağlı mənbələrdə qeyd olunur ki, ideyaların şaxələnməsi məsələsində həlledici addım dövrün hakim mənbəyi olan İlahi vəhyə münasibətin tam olaraq formalaşması olmuşdur.

Bununla bağlı Qəzali və Kantın fəlsəfi doktrinaları müqayisə edilir. 

Bildirilir ki, Kant öz prinsiplərinə uyğun gələn formada hərəkət etdiyi üçün Allahı tanıma imkanını qəbul etməzdi. 

Qəzali isə guya düşüncə analizinə bel bağlaya bilmədiyi üçün mistik təcrübəyə yönəlmiş və orada din üçün müstəqil bir məzmun tapmışdır.

İstifadə olunmuş mənbə:

https://az.wikipedia.org/wiki/H%C9%99qiq%C9%99t

A268.2

 Continuation:

Researchers and experts in the history of philosophy believe that cognition, religion, and similar teachings are in fact united in one source. Regardless of the basic idea on which it is based, the geographical space in which it is created and formed, that original idea gradually develops and is divided into branches.

In this sense, it is not accidental, but even necessary, that there is a common line of idea, similarities between the various forms in which the basic idea is manifested.

It is as if a certain group of ideas and approaches are falling apart from a single source, like the rays of the sun, and are becoming more and more distant.

Source used:

https://az.wikipedia.org/wiki/H%C9%99qiq%C9%99t

A268.1

 Ardı:

Fəlsəfə tarixi üzrə tədqiqatçı və mütəxəssislər belə hesab edirlər ki, idrak, din və bu kimi təlimlər əslində bir mənbədə birləşir. Əsaslandığı təməl ideyadan, yarandığı və təşəkkül tapdığı coğrafi məkandan asılı olmayaraq həmin ilkin ideya tədricən inkişaf edir, qollara ayrılır.

Bu mənada təməl ideyanın təzahür etdiyi müxtəlif formalar arasında ümumi ideya xəttinin, oxşar cəhətlərin olması təsadüfi deyil, hətta zərurətdir.

Sanki, müəyyən qrup ideya və yanaşmalar günəşin şüaları kimi bir mənbədən çıxıb dağılır, getdikcə daha çox aralanırlar.

İstifadə olunmuş mənbə:

https://az.wikipedia.org/wiki/H%C9%99qiq%C9%99t

A267.2

 Continuation:

Thus, according to Sufism, Allah is the creator of the:

 single Truth;

 knowledge;

 and the idea.

The path to the primary cause is, first of all, the person himself and the environment in which he comes into contact.

Analysis of medieval philosophical teachings shows that the process of separating sources from antiquity has not yet intensified.

Source used:

https://az.wikipedia.org/wiki/H%C9%99qiq%C9%99t

A267.1

 Ardı:

Beləliklə, Sufiliyə görə Allah:

 tək Həqiqətin;

 biliyin;

 ideyanın

yaradanıdır.

İlkin səbəbiyətə aparan yol isə ilk növbədə insan özü və onun təmasda olduğu ətraf mühitdir.

Orta əsr fəlsəfi təlimlərin təhlili göstərir ki, qədim dövrdən gələn mənbələrin bir-birindən ayrılması prosesi hələ kəskinləşməmişdir.

İstifadə olunmuş mənbə:

https://az.wikipedia.org/wiki/H%C9%99qiq%C9%99t

A266.2

 Continuation:

According to the thinker, Allah, the original cause of creation, does His work with will and love.

Another Eastern thinker, Ibn Arabi, states:

- There is no creature that the eye sees, the source and essence of which is not the Truth;

- All existence is a manifestation of one being, that is, the Truth;

- The existence and development of the whole world takes place within that being.

Source used:

https://az.wikipedia.org/wiki/H%C9%99qiq%C9%99t

A266.1

 Ardı:

Mütəfəkkirə görə, yaradılışın ilkin səbəbiyyəti olan Allah işini iradə və məhəbbətlə görür.

Başqa bir Şərq mütəfəkkiri İbn Ərəbi qeyd edir ki:

- Gözün gördüyü elə bir məxluq yoxdur ki, onun mənbəyi və zatı Haqq olmasın;

- Bütün mövcudat bir vücudun, yəni Haqqın təzahürüdür;

- Bütün aləmin mövcudluğu və inkişafı həmin vücudun daxilində (əhatəsində) baş verir.

İstifadə olunmuş mənbə:

https://az.wikipedia.org/wiki/H%C9%99qiq%C9%99t

A265.2

 Continuation:

According to the Islamic philosopher Miyanaji:

- Allah is the reason for the existence of every creature;

- No being other than Allah has a real essence and existence;

- But He is not a link in the chain of cause and effect, but the creator of this chain;

- He is an important being who gives rise to possible beings;

- It is a substance that forms the essence of possible beings.

Thus, Allah, as the true essence, is the origin and root of all things, in other words, the primary causality for all creation.

Source used:

https://az.wikipedia.org/wiki/H%C9%99qiq%C9%99t

A265.1

 Ardı:

İslam filosofu Miyanəciyə görə:

- Hər bir məxluqun var olmasına səbəb Allahdır;

- Allahdan başqa heç bir varlığın həqiqətən zatı və varlığı yoxdur;

- Fəqət O, səbəb-nəticə zəncirinin bir halqası deyil, bu zəncirin yaradanıdır;

- O, mümkün varlıqlara vücud verən vacib varlıqdır;

- Mümkün varlıqların mahiyyətini təşkil edən substansiyadır.

Beləliklə, Allah əsl cövhər kimi bütün şeylərin əsli və köküdür, başqa sözlə, bütün yaradılışın ilkin səbəbiyyətidir.

İstifadə olunmuş mənbə:

https://az.wikipedia.org/wiki/H%C9%99qiq%C9%99t