Continuation:
N.Tusi:
agreeing with the idea that the nafs is not a body, that is, that the soul is not a material being, it states that the nafs controls the whole body and is in complete union with the body in this regard;
emphasizes that the universe is eternal, puts forward the idea that there is no time difference between cause and effect, between an necessary being and a possible being.
Source used:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Ardı:
N.Tusi:
nəfsin cisim olmaması, yəni ruhun maddi varlıq olmaması fikri ilə razılaşaraq, nəfsin bütün bədəni idarə etdiyini, bu xüsusda bədənlə tam vəhdətdə olduğunu bildirir;
aləmin əzəli və əbədi olmasını vurğulayır, səbəb ilə nəticə arasında, vacib varlıqla mümkün varlıq arasında zaman fərqinin olmaması ideyalarını önə çəkir.
İstifadə olunmuş mənbə:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Continuation:
According to the philosopher:
- the concept of physicality is explained as a combination of attributes possessed by an object;
- since material substance is not simple, no physicality is simple;
- unlike physicality, the passion (nafs) is a simple being;
- although objects are complex, they can never contain two contradictory properties, but even though the nafs is a simple being, mutually contradictory properties can find a place in it.
Source used:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Ardı:
Filosofa görə:
- cismanilik anlayışı cismin malik olduğu atributların birləşməsi kimi izah edilir;
- cisimlər bəsit olmadığına görə heç bir cismanilik bəsit deyildir;
- cismanilikdən fərqli olaraq nəfs isə sadə varlıqdır;
- cisimlər mürəkkəb olsalar da heç bir zaman iki zidd xüsusiyyəti ehtiva edə bilməzlər, lakin nəfs sadə varlıq olmasına baxmayaraq onda qarşılıqlı zidd xüsusiyyətlər özünə yer tapa bilir.
İstifadə olunmuş mənbə:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Continuation:
Nasreddin Tusi says that objects consist of matter and form, as in the teachings of Aristotle. He classifies substances into two parts: simple and complex substances.
Defines what can be broken down as complex and what cannot be divided into simple substances.
According to the philosopher, all ordinary objects belong to a complex group. He reminds us that the matter he calls simple objects contains four factors of creation.
Source used:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Ardı:
Nəsrəddin Tusi Aristotelin təlimlərində olduğu kimi cisimlərin materiya və formadan ibarət olduğunu deyir. O, maddələri iki hissəyə təsnifləşdirir: sadə və mürəkkəb maddələr.
Parçalanması, bölünməsi mümkün olanları mürəkkəb, mümkün olmayanları isə sadə maddələr kimi müəyyən edir.
Filosofa görə, adi cisimlərin hamısı mürəkkəb qrupa aiddir. Sadə cisimlər adlandırdığı materyanın tərkibində isə dörd yaradılış amilinin olduğunu xatırladır.
İstifadə olunmuş mənbə:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Continuation:
As one of the proponents of this doctrine, Tusi believes that the existence of a possible being is obvious, as opposed to a necessary being. Thus, while there is a need to prove the existence of a necessary being, the existence of a possible being is clear.
In one of the philosophical centuries, our great poet and thinker Mohammad Fuzuli noted that the necessary being is simple in all respects. The mind is among the created. Therefore, the mind can understand only what comes after it, not what came before it.
Source used:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Ardı:
Sözügedən doktrinanın tərəfdarlarından biri kimi Tusi hesab edir ki, zəruri varlıqdan fərqli olaraq mümkün varlığın mövcudluğu aşkardır. Belə ki, zəruri varlığın mövcudluğunun isbat olunmasına ehtiyac olduğu halda, mümkün varlığın mövcudluğu zahiridir.
Dahi şair mütəfəkkirimiz Məhəmməd Füzuli fəlsəfi əsrlərinin birində qeyd edir ki, zəruri varlıq bütün cəhətlərdən bəsitdir. Əql isə xəlq olunanlar sırasındadır. Ona görə də ağıl özündən əvvəlkini deyil, yalnız özündən sonrakıları dərk edə bilər.
İstifadə olunmuş mənbə:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Continuation:
Nasreddin Tusi:
- provides information on the categories of quantity, quality, space and time, which are indicated as accidents of possible existence. Accident is a philosophical term that refers to a temporary, insignificant property of an object other than substance.
- considers possible beings who need the necessary existence to exist as non-existent beings.
Source used:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Ardı:
Nəsrəddin Tusi:
- mümkün varlığın aksidensiyaları kimi göstərdiyi kəmiyyət, keyfiyyət, məkan və zaman kateqoriyaları haqqında məlumat verir. Aksidensiya əşyanın substansiadan fərqli, müvəqqəti, qeyri mühüm xassəsini nəzərdə tutan fəlsəfi termindir.
- mövcud olması üçün zəruri varlığa ehtiyacı olan mümkün varlıqları özü-özülüyündə olmayan varlıqlar hesab edir.
İstifadə olunmuş mənbə:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Continuation:
According to Nasreddin Tusi:
- action is a term of the essence existence;
- natural and artificial forms of movement differ from each other;
- the emergence, functioning and development of reality is an example for natural action;
- the movement of living things towards inanimate objects, that is, their movement towards them, is an example of artificial movement.
Source used:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Ardı:
Nəsrəddin Tusiyə görə:
- mahiyyətin mövcudluğunun şərti hərəkətdir;
- hərəkətin təbii və süni formaları bir-birindən fərqlənir;
- gerçəkliyin yaranması, fəaliyyət göstərməsi və inkişafı təbii hərəkətə misaldır;
- canlıların cansızlara olan hərəkəti, yəni onlara hərəkət verməsi isə süni hərəkət nümunəsidir.
İstifadə olunmuş mənbə:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Continuation:
Nasreddin Tusi notes that:
- there is a difference between an object having any character and an being having an essence;
- the possession of an essence or substance is explained as mental possession;
- the essence is separated from being only through the imagination of the mind, that is, they are inseparable.
Source used:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Ardı:
Nəsrəddin Tusi qeyd edir ki:
- cisimin hər hansı bir xarakterə malik olması ilə varlığın mahiyyətə malik olması arasında fərq vardır;
- varlığın mahiyyətə yaxud substansiyaya malik olması əqli cəhətdən malik olma kimi izah edilir;
- mahiyyət isə yalnız əqlin təxəyyülü yolu ilə varlıqdan ayrılır, yəni onlar ayrılmazdır.
İstifadə olunmuş mənbə:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Continuation:
To prove the differences between necessary and possible beings, the philosopher puts forward the method of analogy. He notes that the sign of whiteness is also present in various objects. Thus, just as different objects have similarities to each other, so do their differences.
According to the philosopher, in this sense, the similarity of the essential and possible beings, which are in fact the complete opposite of each other, is that they are both independent of consciousness.
Source used:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Ardı:
Vacib və mümkün varlıqlar arasında fərqləri sübuta yetirmək üçün filosof analogiya metodunu irəli sürür. Qeyd edir ki, ağlıq əlaməti də müxtəlif əşyalarda mövcuddur. Beləliklə, fərqli nəsnələrin bir-birinə oxşar cəhətləri olduğu kimi şübhəsiz ki, fərqli cəhətləri də mövcuddur.
Filosofa görə, bu mənada əslində bir-birinin tam əksini təşkil edən vacib və mümkün varlığın oxşar cəhəti yalnız hər ikisinin şüurdan asılı olmayan varlıq olmasıdır.
İstifadə olunmuş mənbə:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Continuation:
According to one of the thinkers who did not accept the concept, Fakhraddin Razi (1149-1209), if the concept of "being" is used for the essential being, it cannot be used for the possible beings at the same time. Because in this case, the essence of that concept cannot be the same.
Nasreddin Tusi refuted this idea, noting that although the concept of being applies to both, it is the only thing that is the same. There are many differences between necessary and possible beings.
Source used:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
Ardı:
Konsepsiyanı qəbul etməyən mütəfəkkirlərdən biri Fəxrəddin Razinin (əşirət qələminin tanınmış nümayəndəsi, 1149-1209) yanaşmalarına görə vacibəl-vücud üçün “varlıq” anlayışı istifadə olunursa həmin anlayış eyni zamanda mümkünəl-vücud üçün işlədilə bilməz. Çünki bu zaman həmin anlayışın mahiyyəti eyni ola bilməz.
Nəsrəddin Tusi bu fikri təkzib etmiş, qeyd etmişdir ki, varlıq anlayışı hər ikisinə şamil olunsa da eynilik təkcə budur. Vacib və mümkün varlıqlar arasında fərqlər isə çoxdur.
İstifadə olunmuş mənbə:
http://www.anl.az/down/meqale/palitra/2019/mart/01.htm
