Monday, February 10, 2014

İmam Əlinin iqtisadi məktəbi (12)

Onun ahl-üz zimmə ilə rəftarını xüsusilə qeyd etmək olar.

İmam Əli (ə.s.) Ərəbistandakı və digər ərazilərdəki əvvəlki hökumətlərin qeyri-insani və sərt vergi yığımlıarı ilə bağlı faktları yaxşı bilirdi.

İmam Əli (ə.s.) insanların yoxsulluğunu məmur və rəsmi şəxslərin ictimaiyyətin sərvət və mülkiyyətlərinə qoyduqları vergilərə münasibəti ilə əlaqələndirirdi. Belə ki, həmin vergi məmurları qısa zaman ərzində çox şeyi öz sərəncamlarına almaq istəyirdilər.

O, yazır:
 “Onlar heç zaman millətlərin tarixindən dərs almadılar və Allahın əmrlərinə məhəl qoymadılar.”

İmam Əlinin (ə.s.) vergiqoyma baxımından ümumi yanaşması “təklif yönümlü” ideyalara əsaslanır. Onun siyasəti istehsalın, məhsuldar qüvvələrin vergi yolu ilə stimullaşdırılmasının vacibliyini önə çəkirdi.

Bunun əksinə olaraq, tələb idarəetməsi yanaşması iqtisadi tərəddüdləri nəzarətə götürmək üçün tələbin tənzimlənməsini önə çəkir. Bu baxımdan, İmam Əlinin (ə.s.) məktubuna istinad etmək olar. O yazırdı:
“Sən daim bunu diqqətə almalısan ki, torpaq gəlirləri ürzə yığımların və vergilərin toplanması zamanı vergi ödəyicilərinin rifahı vergilərin özündən daha vacibdir.”


www.balaghah.net

No comments:

Post a Comment