Kamil insan və kamil davranış (20)

Mənəmliyin dərəcələri

Ümuymilikdə, İslam əxlaqına görə, insanın əməli, işləri 3 qrupa bölünür:

1.  Adi işlər.

Bu halda insanın insaniyyəti üzə çıxmır.

Əxlaqi baxımdan bu, heyvanlar aləminin işi ilə eynidir: yemək, yaşamaq üşün qorunmaq və s.

2.  Əxlaqa zidd işlər.

Yəni, heyvani dərəcədən aşağı işlər: zülm etmək, haqqı qəsb etmək və s.

3.  Əxlaqi işlər.

Yəni, heyvani dərəcədən yuxarı, insani işlər: başqasının ehtiyacını öz ehtiyacından üstün tutmaq və s.

Mənəmliyin dərəcələrindən biri insanın özü ətrafında fırlanması, “təvaf” etməsidır.

Bu halda onun çalışmalarının nədəni özüdür, hərəkətverici qüvvəsi tam olaraq öz maddi maraqlarıdır.

Əxlaqa görə, bu, adi işdir.

M.Mütəhhərinin “Kamil insan” əsərindən istifadə olunmuşdur